Choroba Hashimoto a reakcja na pokarmy

Dlaczego należy suplementować selen? (i nie łączyć go z cynkiem!)
27 grudnia 2018
Dlaczego cynk jest tak istotny w chorobach autoimmunologicznych?
3 stycznia 2019

Zapalenie tarczycy typu Hashimoto bardzo często związane jest z toksyczną reakcją na pokarmy, wynikającą z ich struktury. Ponadto trudna do strawienia żywność – gluten, nabiał i białko sojowe może indukować reakcję autoimmunologiczną drogą mimikry molekularnej. Czyli podobieństwa między antygenami mikroorganizmów, pokarmów a antygenami występującymi w organizmie człowieka (autoantygenami). Uważa się, że homologia taka może prowadzić do wytworzenia autoprzeciwciał, rozwoju reakcji krzyżowej, a w konsekwencji do choroby autoimmunologicznej, w której aktywność układu odpornościowego skierowana jest przeciwko własnym tkankom i narządom.

Ma to szczególne znaczenie jeśli osoba cierpi na zespół nieszczelnego jelita (które niezwykle często poprzedza chorobę autoimmunologiczną). Istnieje wówczas znacznie większe prawdopodobieństwo, że organizm uzna takie białka za wrogów i zacznie produkować przeciwko nim przeciwciała. Wówczas pojawia się zjawisko nadwrażliwości pokarmowej.

Warto jednak wiedzieć czym różni się to zjawisko od zjawiska alergii.

Nadwrażliwość związana jest z występowaniem przeciwciał IgG oraz IgG, alergia zaś związana jest z przeciwciałami klasy IgE. Nie jest to jednak jedyna różnica pomiędzy tymi reakcjami organizmu. Nadwrażliwość na pokarm bardzo często prowadzi do takich objawów jak wspomniany zespół jelita drażliwego, wypryski, bóle głowy, które mogą wystąpić nawet po kilku dniach od ekspozycji na dany czynnik. Alergia zaś charakteryzuje się znacznie ostrzejszymi objawami, które pojawiają się szybciej (jest to tzw. nadwrażliwość typu I).

Przeciwciała odpowiedzialne za nadwrażliwość pokarmową, podobnie jak te przeciwtarczycowe (anty-TPO oraz anty-TG) należą do tej samej klasy przeciwciał – IgG, być może dlatego właśnie choroba Hashimoto i nadwrażliwość na produkty spożywcze tak często występują razem.

Gluten to składnikiem, który jest najczęściej eliminowany z diety osób dotkniętych chorobą Hashimoto. Jedną z przyczyn jest współwystępowanie innych chorób autoimmunologicznych, z którymi spożycie glutenu jest powiązane, w tym choroby trzewnej. Należy mieć na uwadze niejawną formę celiakii, która może być przyczyną niedoborów żywieniowych i zaburzeń we wchłanianiu leków. Z tego powodu pacjenci Hashimoto bez objawów, lecz z problemami osiągnięcia odpowiedniego odżywienia i regulacji hormonów tarczycowych powinny profilaktycznie się przebadać pod kątem celiakii.

dr Joanna Wojsiat
dr Joanna Wojsiat
Doktor nauk biologicznych w dyscyplinie biochemia (ze specjalnością neurochemia) Polskiej Akademii Nauk w Warszawie. Autorka wielu publikacji naukowych, popularno-naukowych, monografii, artykułów o tematyce medycznej i dietetycznej. Absolwentka studiów podyplomowych Akademii Leona Koźminskiego w Warszawie na kierunku Prowadzenie i Monitorowanie Badan Klinicznych oraz Dietetyki Sportowej na Akademii Wychowania Fizycznego w Warszawie. Entuzjastka aktywności fizycznej (w szczególności sportów siłowych, wydolnościowych i cross-fit), zdrowego odżywiania, rozsądnej suplementacji i popularyzacji nauki. Obecnie pracuje jako kierownik Badań i Rozwoju w firmie farmaceutycznej zajmującej się tworzeniem żywności specjalnego przeznaczenia medycznego i specjalistycznych suplementów diety.